9 VRAGEN OVER POKER - Pokeren is nog maar kort populair in Nederland. Er zijn al bijna een miljoen spelers. Het kan legaal, maar ook illegaal. En het verslaaft. 1 Sinds wanneer is pokeren populair? Pokeren is komen overwaaien uit de Verenigde Staten, zegt Laurens Woldberg van Holland Casino. Begin 2005 verscheen het spel voor het eerst op de Nederlandse televisie (Poker World Open, Football & Poker Legends). Woldberg: „Toen dachten mensen: hé, dat kan ik ook.” De vraag om het spel in het casino te kunnen spelen begon zo toe te nemen, vertelt hij, dat het aanbod drastisch is uitgebreid. Er zijn pokerbladen gekomen (Poker Visie, Poker Magazine) en veel winkels (Kruidvat, Action) verkopen pokersets. In de boekhandel liggen tal van pokerboeken en magazines. Op internet bestaan intussen miljoenen sites over het spel. Volgens Martijn Paulen van de Nederlandse pokerbond stijgt het aantal pokeraars „met de dag”. 2 Hoeveel mensen spelen poker? Ongeveer één miljoen mensen hebben wel eens poker gespeeld, blijkt uit onderzoek van het College van Toezicht op de Kansspelen ( Het Gezicht van Poker, juni 2007). Volgens de Nederlandse pokerbond spelen 150.000 mensen geregeld. En 800.000 mensen doen het af en toe. Dat kunnen er ook meer of minder zijn: het is lastig een duidelijk beeld te krijgen van het precieze aantal mensen dat poker speelt. Dat komt omdat een onbekend aantal mensen aan pokeravondjes meedoet of op internet speelt. 3 Wie speelt poker? Bij Holland Casino zijn de meeste mensen die aan de pokertafel aanschuiven tussen de 25 en 35 jaar oud én man. Maar pokeren is ook populair onder jongeren. Ongeveer de helft van de jongeren tussen de 15 en 25 heeft wel eens gepokerd, blijkt uit Het Gezicht van Poker. Ook hier is het merendeel man, de meesten zitten op havo/vwo (23 procent) of mbo (21 procent). Van de pokerende jongeren speelt bijna de helft minder dan één keer per maand. 4 Wat maakt pokeren zo leuk? De spanning, zegt Woldberg van Holland Casino. „En de sociale interactie.” Bovendien zijn er veel succesverhalen van spelers die grote bedragen wonnen. „Dat spreekt mensen aan, of die verhalen nu kloppen of niet.” Paulen van de pokerbond: „Het spel is makkelijk op te pakken. Met wat studie en oefening kun je er heel goed in worden.” Volgens Het Gezicht van Poker wordt poker leuk gevonden omdat spelers het idee hebben invloed op de uitslag uit te oefenen: het is niet louter een gok. Ook hoort er een aantrekkelijk imago bij: pokerlifestyle. 5 Hoeveel geld gaat er in om? Veel. In 2005 werd wereldwijd naar schatting voor 60 miljard dollar gegokt op verschillende pokersites. Pokerende jongeren leggen volgens Het Gezicht van Poker op jaarbasis 420 euro in. Bij spelers in het casino gaat het om 885 euro. Ongeveer de helft zegt „over het algemeen” quitte te spelen. De inzet per keer verschilt. De organisator van een illegaal pokertoernooi in een Brabantse stad die anoniem wil blijven, vertelt dat daar 80 spelers ieder 60 euro inleggen (waarvan 15 euro voor de organisatie). Bij toernooien van Holland Casino kunnen maximaal 350 mensen meedoen. De inleg kan oplopen tot 250 euro. Naast de wedstrijden zijn er ook zogenoemde cashgames. Daarbij verschilt de inzet per speler en kan de deelnemer tijdens het spel weggaan en cashen. In Holland Casino leggen maximaal 10 spelers bij cashgames minimaal 20 euro in, 5 procent van elke pot gaat naar het casino. Over het gewonnen geld hoeven spelers geen belasting te betalen. Op internet kunnen geïnteresseerden voor veel (200.000 dollar of 146.000 euro, www.fulltilt.com) of weinig (50 dollarcent, www.pokerstars.com) spelen. Over prijzen boven de 454 euro moeten zij 29 procent kansspelbelasting betalen. Dat gebeurt nauwelijks. 6 Is poker een kansspel of een behendigheidsspel? Poker is volgens de wet een kansspel. Maar het College van Toezicht op de Kansspelen ziet pokeren óók als een behendigheidsspel: hoe meer je oefent, hoe beter je wordt. Daarom adviseerde het de minister van justitie poker in de categorie te laten vallen van bingo. Voor kleine inzetten zou dan het organiseren van toernooien buiten het casino mogelijk worden. Het ministerie wees dit af. „Wij verwachten dat zo’n maatregel een aanzuigende werking heeft, we voeren een restrictief kansspelbeleid.” 7 Waar spelen mensen legaal poker? Legaal spelen kan alleen in Holland Casino. Dat komt door de Wet op de Kansspelen, waarin sinds 1996 staat dat poker een casinospel is. Holland Casino heeft als enige een vergunning om casinospelen te organiseren, een restrictie die bedoeld is om de consument te beschermen tegen verslaving en schulden. Een potje thuis of in het café spelen mag wel. Als je met vrienden om kleine bedragen doet, is de Wet op de Kansspelen niet van toepassing. Maar het moet dan wel gaan om een besloten gelegenheid, die niet bedrijfsmatig wordt verhuurd. 8 En waar spelen mensen illegaal? Volgens het College van Toezicht op de Kansspelen spelen mensen dagelijks illegaal in cafés, sportkantines en studentenhuizen. Voor dit soort avonden kun je je aanmelden op internet. Je krijgt het adres van de wedstrijd dan een paar dagen voor aanvang toegestuurd. Alles moet zoveel mogelijk geheim blijven, zegt de organisator van het illegale Brabantse pokertoernooi. De politie doet geregeld invallen bij illegale pokeravonden. Er waren al invallen door agenten samen met de fiscus in Bussum, Dronten en Vleuten. In Vleuten werden de organisatoren aangehouden en werd 7.000 euro speelgeld in beslag genomen. Ook op internet spelen is illegaal, althans met geld. De Hoge Raad oordeelde in 2005 dat Nederlanders alléén om geld mogen spelen in Holland Casino – en dat het dus ook verboden is om op internet te pokeren. Na een waarschuwing van het ministerie van justitie, vorig jaar, zijn veel goksites verdwenen. De exploitanten verkasten naar het buitenland, zegt een woordvoerder van het ministerie. „Vervolgens hebben we tegen creditcardmaatschappijen gezegd dat ze de wet overtraden, als ze hun medewerking verleenden aan transacties met de sites.” Misschien kunnen pokeraars binnenkort wél legaal spelen via de site van Holland Casino. Maar daar moet de Eerste Kamer nog mee instemmen. 9 Is poker verslavend? Daarover verschillen de meningen. De deelnemers zelf zeggen vaak van niet. En van de jongeren zegt meer dan de helft meestal niet om geld te pokeren. Maar Novadic-Kentron, een Brabantse instelling voor verslavingszorg, zegt dat daar steeds meer jongeren aankloppen met verslavingsproblemen en schulden. Zeker is dat kansspelverslaving pas na een jaar of vijf à zeven zichtbaar wordt. Paulen van de Pokerbond vindt dat er meer onderzoek naar de kans op verslaving moet worden gedaan: „Er is altijd een risico op verslaving, als ergens geld mee gemoeid is. Maar poker is minder verslavend dan gokkasten en pure kansspelen. Bij poker speel je tegen elkaar.” De pokerbond heeft voorgesteld om poker als bingo te beschouwen in de wet, zodat er toernooien mogelijk worden met een lage toegangsprijs, gecontroleerd via een vergunningensysteem. Paulen denk dat dat „het circuit controleerbaar maakt”. Bovendien is bij dergelijke pokertoernooien de sociale controle hoger: „Er is een grote groep mensen die graag voor lagere bedragen poker wil spelen. Nu dwing je die naar Holland Casino te gaan, waar ze veel meer geld uitgeven. Ook maak je zo het risico zo groter voor potentiële verslaafden: je organiseert een AA-meeting toch ook niet in de kroeg?” Door Eva Smal