Door: Jesse van Wayenburg
Poker krijgt de laatste maanden niet alleen veel media-aandacht, ook justitie en politie hebben meer oog voor pokeren in Nederland. Zo rolt de politie eind vorig jaar en begin dit jaar pokertoernooien op in onder andere Den Haag, Vleuten, Vianen en Bussum. Het Ministerie van Justitie heeft eind januari een brief gestuurd aan creditcardmaatschappijen, online-betalingssysteem iDeal en andere financiële instellingen die zij dreigt met ingrijpen als zij pokeren op internet blijven faciliteren.

Heeft poker in Nederland nog een toekomst?
Poker vroeg het de voorzitter van de Nederlandse Pokerbond, Martijn Paulen. Welk effect denkt u dat de stap van het Ministerie van Justitie heeft op Nederlanders die online poker spelen? Martijn Paulen: “De brief die justitie naar financiële instellingen verstuurd heeft, is denk ik bedoeld als schot voor de boeg. Het wetsartikel waar justitie naar verwijst, gaat namelijk over de promotie van kansspelen, niet over het faciliteren ervan. In Amerika is het sinds oktober verboden voor financiële instellingen om online transacties van Amerikaanse pokeraars op buitenlandse gokwebsites te faciliteren. De Europese Unie (EU) noemt deze wetgeving ‘protectionistisch’ en dreigt met een procedure bij de Wereld Handels Organisatie. Het lijkt me sterk dat Nederland als EU-lidstaat soortgelijke wetgeving gerealiseerd krijgt. Ik ben geen jurist, maar ik denk niet dat die brief veel gevolgen heeft voor Nederlandse online pokeraars.” Online pokeren is verboden door de Nederlandse wet. De Tweede Kamer vorig jaar een proef met online pokeren via Holland Casino goedgekeurd, en momenteel ligt een wetsvoorstel hieromtrent bij de Eerste Kamer. Wanneer kunnen Nederlandse pokeraars legaal online spelen? Waarom moet het Holland Casino ook online een monopolie krijgen? Ik kan zoveel andere partijen bedenken die veel beter geschikt zijn voor die positie. Grote pokerwebsites die al jaren ervaring hebben met veilig pokeren zijn veel beter geschikt voor de positie van monopolist. Deze sites hebben de mogelijkheid om het spelgedrag van mensen die op hun site spelen op te slaan en te analyseren. Zo kunnen ze ingrijpen als spelers verslavingsgedrag vertonen. Wat wil de overheid nog meer? Holland Casino moet nu uit het niets een pokerwebsite op gaan zetten die de consument beschermt tegen illegaliteit, criminaliteit en kansspelverslaving. Dat zie ik niet snel gebeuren. Als voorzitter van de Pokerbond spreek ik regelmatig met mensen van het Holland Casino. Daar zei laatst iemand dat ze in april van dit jaar een website in de lucht willen hebben. Ik denk dat hier de wens de vader van de gedachte was. Mijn gok is dat die website er op zijn vroegst eind dit jaar is.” De monopoliepositie van Holland Casino komt steeds meer in opspraak. Zo zouden criminelen er hun geld witwassen. Ook zou het monopolie in strijd zijn met de regels van de EU.

Hoe denkt u dat deze positie van Holland Casino zich gaat ontwikkelen?
Holland Casino is monopolist op het gebied van kansspelen zodat zij de consument kan beschermen tegen illegaliteit, criminaliteit en kansspelverslaving. Als keer op keer blijkt dat Holland Casino deze drie verantwoordelijkheden niet aankan, moet je vraagtekens zetten bij de houdbaarheid van dat monopolie. Zelf zeggen medewerkers van Holland Casino ook dat hun monopolie onhoudbaar is. Wanneer Holland Casino haar monopoliepositie verliest, weten zij zelf ook niet. Ik denk dat het een kwestie van jaren is, maar zeker niet langer dan tien jaar.

Denkt u dat een pokerwebsite van Holland Casino aan de vraag van de consument kan voldoen? Als ik nu inlog op een grote pokerwebsite, spelen daar honderdduizenden mensen uit tientallen landen. Ik kan kiezen welke pokervariant ik wil spelen, met welke inzet en hoe snel ik wil spelen. In Nederland zijn nu ongeveer honderdduizend mensen die regelmatig pokeren. Die gaan straks niet allemaal online spelen en ook niet op hetzelfde tijdstip. De kans is dan ook erg klein dat ik op de pokerwebsite van Holland Casino mensen tref die op dat moment zin hebben in hetzelfde soort poker als ik. Als ik ze dan vind, zijn het waarschijnlijk ook nog iedere keer dezelfde spelers. Op zo’n manier is de lol er snel van af. Ik denk niet dat een online pokermarkt exclusief voor Nederland een haalbare kaart is. De Christen Unie heeft zich in het verleden regelmatig tegenstander verklaard van kansspelen, waar poker nog steeds onder valt. Welk effect heeft de deelname van de Christen Unie aan het nieuwe kabinet voor de Nederlandse pokeraars, denkt u? De Christen Unie is een zeer rechtvaardige partij. De huidige situatie rond Holland Casino zal hen dan ook een doorn in het oog zijn. Dus wat dat betreft zitten we op een lijn. Maar ik denk niet dat de Christen Unie en de Pokerbond op één lijn zitten wat betreft de rest van het kansspelbeleid.” Is het wel terecht dat Poker nog steeds onder het kansspelbeleid valt? En komt daar binnenkort verandering in? “Het College van Toezicht op de kansspelen doet momenteel een onderzoek naar pokeren in Nederland. De Pokerbond heeft naar aanleiding van dit onderzoek een rapport geschreven hierover. In dit rapport wordt verwezen naar een berekeningsmethodiek van relatieve behendigheid bij kansspelen die ontwikkeld is door Professor Van der Genugten van de Universiteit van Tilburg (zie kader, JvW). Als je één spelletje poker speelt, is het een kansspel; maar als je tienduizend spelletjes speelt, is het duidelijk een behendigheidsspel. Hoe kan het anders dat dezelfde spelers vaak hoog eindigen bij grote pokertoernooien? Maar goed, de Hoge Raad heeft tot twee keer toe alle varianten van poker op één hoop gegooid en besloten dat het een kansspel is. Met ons rapport willen we de discussie over de juridische positie van poker aanzwengelen, maar we verwachten geen direct resultaat. Om poker als behendigheidsspel te laten erkennen, zou de Pokerbond een proefproces moeten beginnen en dat proces vol moeten houden tot aan het Europese Hof. Dat kost veel tijd en geld, maar we onderzoeken deze mogelijkheid nauwkeurig. Daarnaast zijn er genoeg andere dingen waar we onze tijd en energie insteken, zoals streven naar een vergunningensysteem.” Tot slot, wat is volgens u de ideale situatie wat betreft pokeren in Nederland? “Het liefst zou ik zien dat verschillende partijen in Nederland poker aanbieden. Bedrijven die aan strenge voorwaarden wat betreft verslavingspreventie, veiligheid en belastingafdracht voldoen, zouden dan een vergunning krijgen van de overheid. Dan kan iedereen regelmatig meedoen aan toernooien met passende inleg, zonder ver te hoeven reizen of illegaal online te spelen. Uiteindelijk wil het leeuwendeel van de pokerspelers in Nederland niets met illegale praktijken te maken hebben.

Voor de beoordeling ‘kans- of behendigheidsspel’ gaat het om de relatieve behendigheid bij het spel, met de afweging van twee effecten op het spelresultaat: - Het leereffect (LE) dat te danken is aan de in het spel aanwezige behendigheidscomponent, - Het toevalseffect of random effect (RE), dat toe te schrijven is aan de in het spel aanwezige toevalsfactoren. Onder spelresultaat verstaan we in dit verband de verwachte winst: de gemiddelde winst over een in principe onbeperkt aantal spelherhalingen. De relatieve behendigheid of skill (S) definiëren we zo, dat die hoog is (maximaal 1 of 100 %) als het leereffect overheerst en laag is (minimaal 0 of 0 %) als dit het geval is voor het toevalseffect.

Een simpele formule daarvoor is: S = LE / LE + RE Een zuiver kansspel kent geen leereffect (LE = 0) en dit geeft S = 0.  Een zuiver behendigheidsspel kent geen toevalsfactoren (RE = 0) en dit levert S = 1. Verder heeft ieder spel altijd een S tussen 0 en 1. (…) Wanneer is de relatieve behendigheid S laag genoeg om van ‘geen overwegende invloed op de kansbepaling’ te spreken? Waar trekken we de behendigheidsgrens?  Hiernaar is systematisch onderzoek gedaan (…). Daarin werd aanbevolen deze grens te leggen ergens tussen 0,05 en 0,15;  dit biedt tevens een goede voorwaarde om consistent te zijn met jurisprudentie over spelen en spelautomaten.  We geven ter oriëntatie de (soms geschatte) relatieve behendigheid van enkele bekende spelen:
Spel Relatieve behendigheid Roulette (standaard) - 0
Caribbean Studpoker - 0,003
Golden Ten (praktijkopstelling) - 0,012
Blackjack (in Holland Casino’s) - 0,049
Poker (meerpersoons) - 0,2 – 0,5
Behendigheidsautomaten - 0,15 – 1
Schaken - 1

Bron: “De toepassing van de Wet op de Kansspelen op de managementspelen Competitie Manager en Grand Prix Manager” (Prof. dr. B.B. van der Genugten, Dr. P.E.M. Borm, Drs. M.R.M. Dreef, Tilburg - 2004)